Universitataj Strikoj

Ekde la fino de la Hispania Imperio, komence de la 19-a jarcento, Latinameriko ĉiam estis kiel ŝak-tabulo sur kiu la tiamaj potenclandoj ludis kaj apogis la diversajn ĵusnaskitajn respubliketojn por militigi ilin reciproke (kaj do, plu malfortigi ilin), kaj profiti el la armilvendado, kaj la kreo de industrioj bazitaj sur mineralaĵoj aŭ similaj aferoj...

Kaj tia situacio plu daŭris dum la 20-a jarcento, kompreneble... Tamen, kiel la okcidenteŭropaj potenclandoj pli kaj pli malfortiĝis kaŭze de la du mondmilitoj, tiel same ilia influo sur latinameriko pli kaj pli malfortiĝis... restante nur la usona senkonkurenca influego.

Dum la malvarma milito, kiel jam bone sciite de vi, ne nur estis militaj konfliktoj, sed ankaŭ kolizio de du sinergiaj kaj foje kontraŭaj politikaj, kaj sociaj sciencoj... nome marksismo kaj siaj variaĵoj.. kaj nov-liberiismo, kaj siaj variaĵoj...

Latinameriko estis sub senkonkurenca usona influo, kaj do, akceptis kapitalismon... Sed, en malriĉaj landoj, kapitalismo plumalriĉigas la plejmulton, kaj riĉegigas etan privilegiitularon... En la 1950-a kaj 1960-a jardekoj, usonaj universitatoj oferis multajn stipendiojn al latinamerikaj ekonomi-studentoj, kaj esperis, ke tiuj ĵusdoktoriĝintaj junuloj okupos registarajn postenojn kaj aplikos novajn kapitalismajn teoriojn kreitaj (precipe) de Milton Friedman (la plej influa ekonomisto, kaj nobelpremiito), de la Universitato de Chicago. Oni nomis tiujn junulojn "Chicago Boys"... Do, oni provis "demokratie" apliki iliajn novajn ekstreme liberajn ekonomiajn ideojn - laŭ kiuj, la merkato regas ĉion; la Ŝtato devas nur provizii la policon kaj la militistaron por protekti la privatan posedrajton, kaj ĉiun alian servon (nome, edukado, kuracado, akvo, elektropovo) devas esti proviziitaj de privataj entreprenoj - tamen ne tre sukcese, ĉar tiuj ideoj estas ege malpopularaj; ili plialtigas la prezojn de bazaj bienoj, kaŭzas epokojn da senlaboro, kaj igas la vivon pli mizera por multaj.
Dum la 1960-a jardeko, aperis en Ĉilio aro da laboristaj organizaĵoj, kaj pluraj maldekstraj partioj koalicie agis kaj prezentis prezidentan socialisman kandidaton: Salvador Allende.

Ĝis tiam, preskaŭ ĉie, kie oni kreis socialisman ŝtaton, oni uzis revolucion, civitanan militon, puĉon, aŭ similan perfortan metodon. Tamen oni elektis na Allende en 1970 tute demokratie kaj libere. (laŭ Naomi Klein, tio estis ĝuste la kialo kiu igis Usonon tiom timi lian elekton. Komparu kun la Kuba Revolucio, kiu ankoraŭ regas), Lia koncepto pri socialismo estis permesi kelkajn privatajn entreprenojn, sed havante fortan Ŝtaton, kiu posedas entreprenojn en la plej gravaj riĉec-fontoj (kaze de Ĉilio, la kupra industrio).

La ĉiliaj entreprenistoj, kompreneble, ege timis lian elekton, kaj post la elekto (kelkaj jardekoj poste oni eksciis tion) ili kaŝis ĉiun bienon haveblan por la homoj... Kaŝis farunon, fruktojn, oleojn.. kaj aliajn bazajn bienojn por senprestiĝigi la Allende-an registaron. Ankaŭ loka ĵurnalo (El Mercurio) verkis malverajn novaĵojn (pagite de la CIA, en 1990a jardeko Usono malkaŝis dokumentojn en kiuj aperas tiuj pagoj al tiu ĵurnalo) por plu senprestiĝigi na Allende. Do, du jarojn poste, Allende iĝis ege malpopulara por kelkaj homoj, kaj por aliaj, ege populariĝis... La manifestacioj abundis, kaj oftis la strataj luktoj inter Allende-apogantoj kaj malapogantoj (simile al la 2002-a antaŭpuĉa Venezuela situacio), do, la ĉilianoj estis ege dividitaj.

En tiu maltrankvila kaj streĉa socia etoso, okazis puĉo, iom helpite de la CIA (ili mortigis la ĉiliajn generalojn kiuj malapogus ajnan puĉon), okazigita de la tiama generalo Aŭgusto Pinoĉet... je la jaro 1973.

Do... Pinochet regis... kaj aplikis tortur-teĥnikojn, enpriziigis, forpelis al eksterlando, mortpafis aŭ simple "malaperigis" milojn da Allende-apogantoj (dum la 1960-a jardeko, Usono trejnis latinameikajn militistojn pri novaj torturteĥnikoj kiujn ili devis apliki kontraŭ komunistoj. La trejnejo nomiĝis "Skolo de Amerikoj".Tiam tiu skolo estis en Panamo). Kaj la situacio plu estis tia ĝis 1980 proksimume... En 1978, CIA-anoj kaj Chicago Boys prezentis al Pinochet dokumentaron pri ekonomia aranĝado...(Pinochet obeis eble por danki la usonan helpon) Tiun dokumentaron oni nomis "La briko" ĉar ĝi estis tiom peza kaj dika kiom briko. Pinochet dum la 1980-a jardeko metis nur Chicago Boys en gravaj registaraj postenoj kaj plej laŭvorte aplikis la Friedman-an doktrinon. Ekde tiu momento Ĉilio estis eta laboratorio por la Universitato de Chicago por eksperimenti siajn radikalajn ekonomiajn ideojn.

Do... Inter tiuj ekonimikaj reformoj estis la sxangxo de edukadsistemo... por alia kiu permesas privatajn entreprenojn ricevi sxtatan monon por krei lernejojn.

Tio fakte, ne estas tre acxa... Nur acxas la fakto ke tiuj entreprenoj ricevas multege da mono, tamen la edukadkvalito donita de ili tute ne kongruas al la monsumo.

Tio okazigas, ke publikaj kaj duonprivataj lernejoj havas nenian premion por plialtigi la eduk-nivelon, kaj la privataj ja havas altegan nivelon. Kaj do, la acxetpovo de la logxantaro determinas la eduknivelon acxeteblan. kaj do.. plej akrigas la diferencojn inter ricxuloj kaj malricxuloj.... (fakte.. multaj homoj kredas ke pro tio, la riĉec-divido de Ĉilio estas inter la plej malegalaj de Latinameriko)

Do... en la jaro 2005 aperis etaj univeritataj manifestacioj por plendi pro la apero de nova leĝo laŭ kiu la ŝtato igas la lernantojn pruntepreni monon el bankoj por pagi la altajn universitat-sumojn. Kaj en la jaro 2006 aliĝas la mezlernejanoj, sed ilia peto estas plej ambicia: Ili petas ŝanĝi la konstitucian leĝon pri edukado: (verkita de la Pinochet-a registaro, bazite sur la Chicago-Boys-a konsilo). Tio estas la kerno de la ĉilia eduksistemo.

El santo traductor

Pasé la mañana entera explicando que mis intereses no son exactamente los museos y las iglesias, sino los habitantes del país, por lo que sería mucho mejor que fuésemos al mercado. Sin embargo, insistieron. Hoy es fiesta, el mercado está cerrado.
- ¿Dónde vamos?
- A una iglesia.
Lo sabía.
- Hoy celebramos un santo muy especial para nosotros, y seguramente también para ustedes. Vamos a visitar la tumba de este santo. Pero no haga preguntas, y acepte que a veces podemos tener gratas sorpresas para los escritores.
- ¿Cuánto se tarda en llegar?
- Veinte minutos.
Veinte minutos es la respuesta estándar: por supuesto sé que se tarda mucho más. Pero hasta ahora han respetado todo lo que les he pedido, así que mejor será ceder esta vez.
Estoy en Yereván, Armenia, en esta mañana de domingo. Subo resignado al coche, veo a lo lejos el monte Ararat cubierto de nieve, contemplo el paisaje a mi alrededor. Ojalá pudiese estar caminando por allí, en lugar de estar atrapado en esta lata de metal. Mis anfitriones se esfuerzan por ser amables, pero yo estoy distraído, aceptando estoicamente el “programa turístico especial”. Al final dejan que la conversación languidezca hasta morir, y seguimos en silencio.
Cincuenta minutos más tarde (¡lo sabía!) llegamos a una pequeña ciudad y nos dirigimos a la iglesia repleta. Veo que todos llevan traje y corbata, una ocasión muy formal, y me siento ridículo porque yo solo llevo camiseta y vaqueros. Me bajo del coche, me reciben miembros de la Unión de Escritores, me entregan una flor, me conducen por en medio de la multitud que asiste a la misa, bajamos por una escalera que hay tras el altar, y me veo frente a una tumba. Entiendo que allí debe de estar enterrado el santo, pero antes de colocar la flor, quiero saber exactamente a quién estoy homenajeando.

- Al Santo Traductor -es la respuesta.
¡El Santo Traductor! En ese mismo momento se me llenan los ojos de lágrimas.
Hoy es 9 de octubre del 2004, la ciudad se llama Oshakan, y Armenia, que yo sepa, es el único lugar del mundo que declara fiesta nacional y celebra a lo grande el día del Santo Traductor, San Mesrob. Además de crear el alfabeto armenio (la lengua ya existía, pero solo en su forma hablada), este santo dedicó su vida a transcribir a su lengua materna los textos más importantes de la época, que estaban escritos en griego, persa o cirílico. Él y sus discípulos emprendieron la gigantesca tarea de traducir la Biblia y los clásicos principales de la literatura de su tiempo. A partir de aquel momento, la cultura del país ganó su propia identidad, que se mantiene hasta hoy. El Santo Traductor. Con la flor en mis manos, pienso en todas aquellas personas a las que nunca conocí, y que talvez jamás tenga ocasión de conocer, pero que en este momento tienen un libro mío en las manos, intentando dar lo mejor de sí para mantener la fidelidad de lo que quise compartir con mis lectores. Pero pienso, sobre todo, en mi suegro, Christiano Monteiro Oiticica, de profesión traductor, que hoy, rodeado de ángeles y junto a San Mesrob, estará asistiendo a esta escena. Lo recuerdo pegado a su vieja máquina de escribir, quejándose muchas veces de lo mal pagado que estaba su trabajo (lo que desgraciadamente sigue siendo verdad). A continuación, me contaba que el verdadero motivo de continuar con aquella tarea era su entusiasmo por compartir un conocimiento que, si no fuese por los traductores, jamás llegaría al pueblo. Rezo en silencio por él, por todos aquellos que me ayudaron con mis libros, y por quienes me permitieron leer obras a las que, de otra forma, jamás hubiera tenido acceso, contribuyendo así, de forma anónima, a formar mi vida y mi carácter. Cuando salgo de la iglesia veo niños escribiendo el alfabeto, dulces en forma de letras, flores y más flores. Cuando el hombre mostró su arrogancia, Dios destruyó la Torre de Babel y todos empezaron a hablar lenguas diferentes. Pero en Su gracia infinita creó también un tipo de persona que habría de reconstruir esos puentes y permitir el diálogo y la difusión del pensamiento humano. Ese hombre (o mujer) cuyo nombre pocas veces nos molestamos en averiguar al leer un libro extranjero: el traductor.

JoMo - Sola

Mi pagis kotizon al la IJK
Kaj mono eĉ restis por la vojaĝ'
Do trajne, aviadile, aŭtobuse mi vojaĝis
Alvenis kongresejen kun mia pakaĝ'
En la kongreso mi ekkonis belan inon
Ni bambis, brakumis, kaj ekestis amorem'
Do ni rapidis ŝiaĉambren kun senpagaj kondomoj
Sed ni ne povis eki, aperis problem':
Mi estis mola, mola, mola
Mola, mola, mola

Do kune ni klopodis pri veko de peniso
Kuŝe, tuŝe, buŝe, sed fuŝe sen efik'
Dum ses horoj en lito kaj ŝvite ni penis tie
Sed ĉio estis vana, kaj restis ni sen fik'

Mi restis mola, mola, mola
Mola, mola, mola

En la mateno ŝi diris ke - Tute ne gravas!!
Kaj ŝi foriris por ĝuo de kongres'
Kaj tuj post ŝia foriro ekestis kacvekiĝo
Duriĝo, sekspretiĝo, malmoliĝo, jes, jes!

Mi estis malmola, malmola, malmola...
Sed... sola, sola sola
Jes, mi estis malmola, malmola, malmola
Sed... sola, sola, sola

Esperanto-Kunveno

La pasintan sabaton, 30-an de Junio okazis la 7-a ĉilia tutlanda renkontiĝo en la Instruista Domo (centra sidejo de la ĉilia instruista sindikato) de Santiago – ĉefurbo de Ĉilio. Tio, post la prepara laboro de la organiza komitato (Héctor Campos, José Antonio Vergara kaj mi). Feliĉe ni povis okazigi renkontiĝon, kiu estis tre bonetosa kaj do entuziasmiga. Tie partoprenis kaj maljunaj kaj junaj esperantistoj, eĉ hispana samideano kiu venis al la lando antaŭ kelkaj tagoj por resti ĉi-tie dum unu monato, kaj bonŝance informiĝis per la reto pri la okazontaĵo. Tie eblis ĝui la etoson, kiun nur la esperanto-movado povas krei. Matene, samideano Iván Mättig ekspoziciis per sia kolekto de filatelaĵoj; poste José Antonio Vergara prelegetis pri la Historio de Esperanto en Ĉilio, kiu alportis verajn novaĵojn tute ne konataj de pluraj el ni.

Kiel apartaj gastoj venis la reprezentantoj de la Komitato de instruistoj kaj pedagogiaj studentoj pri fremdlingvoj krom la angla, kiuj organiziĝis pere de la landa instruista sindikato defende al siaj laborrajtoj, fronte al la fakta ekskluda kaj ekskluziva instruado de la angla. Ili faris prelegon pri sia argumenta batalo antaŭ la Parlamento kaj la edukaj autoritatoj. Interese, ilia starpunkto fakte havas plurajn komunajn punktojn al nia agado: ili substrekas la gravecon lerni fremdajn lingvojn, kio estas vojo al aliaj kulturoj, ktp. José Antonio Vergara prezentis al ili la valorojn de la E-movado tiel kiel resumitajn en la Manifesto de Prago, kaj proponis al ili aldoni al sia postulo por dua deviga lingvo en la lernejoj krom la angla, ke ĝi estu trialternativa: gravaj fremdlingvoj, indiĝenaj lingvoj (ankaŭ venis al nia renkontiĝo reprezentanto de organizo de mapuĉaj instruistoj) kaj Esperanto. Li do proponis ke ni komune agu nome de "Alianco por Lingvaj Diverseco kaj Demokratio", kio estis varme akceptita.

Post la tagmanĝopaŭzo, mi prelegis pri kelkaj lingvistikaj aspektoj de esperanto; ke ĝi estas relative neŭtrala, ĉar kvankam ĝia vortstoko precipe okcidentas, ĝia interna strukturo kaj vort-derivado plej similas al tiu de orient-aziaj lingvoj, facila, ĉar ĝi plej regulas, kaj riĉa, ĉar ne ekzistas limigo por sia er-kombineblo. Poste ni diskutadis pri la ĉilia esperanto-movado, kiel disvastigi la lingvon inter junuloj, kaj diskrei lokajn klubojn. Decidis pri la loko kie okazos la venontajn landajn renkontiĝojn kaj elektis novan estraron

3,4,5-trimethoxyphenethylamine

"If we could sniff or swallow something that would, for five or six hours each day, abolish our solitude as individuals, atone us with our fellows in a glowing exaltation of affection and make life in all its aspects seem not only worth living, but divinely beautiful and significant, and if this heavenly, world-transfiguring drug were of such a kind that we could wake up next morning with a clear head and an undamaged constitution-then, it seems to me, all our problems (and not merely the one small problem of discovering a novel pleasure) would be wholly solved and earth would become paradise."

transleychon:

"Si pudiéramos aspirar o tragar algo que, por cinco o seis horas cada día, anulara nuestra soledad como individuos, nos pusiera en la buena con nuestros amigos en una resplandeciente exaltación de afecto e hiciera que la vida, en todos sus aspectos, no sólo valga la pena que sea vivida, sino que también la hiciera divinamente hermosa y significativa; y si esta droga celestial que transforma el mundo fuera tal, que pudiéramos despertar al día siguiente con la cabeza clara y un indemne cuerpo- entonces, me parece, todos nuestros problemas (y no sólamente el pequeño problema de descubrir nuevos placeres) estarían completamente resueltos y la Tierra sería un Paraíso."

Panteón y Cosmología

Es sabido que hay muchos dioses, y Dios es uno de ellos…xD Aquella será la premisa de mi nueva religión. Ya basta del monoteísmo, porque incluso aquellos que dan jugo con el dogma de que “Hay un solo Dios” declararon que Satanás existe …. Y el concepto de “Satanás” a mi parecer no representa más que a un Dios del “inframundo”.. del “infierno” ¿Qué es Satanás sino la versión malvada de Dios? Ya… está bien. No es otro “dios” sino un dark-evil vikingo dead-metalero y marvao ángel caído…Entonces esa gente cree en ángeles, como el Arcángel Gabriel (a mi juicio, el padre biológico de Jesucristo) con poderes mágicos!!... ¿Y cómo llamamos a los seres sobrenaturales misteriosos con poderes mágicos? DIOSES, nocierto?... Si se te ocurre adorar a Zeus y decir que es el más poderoso dios de los dioses o declararte un devoto Monesvolista capaz que te crea, pero no me vengái con el dogma de que “hay un solo Dios” porque obviamente los ángeles son entes análogos a los dioses menores de culturas politeístas. (Cristianos malditos.. además de cerrados, copiones!)

Además me gustaría dejar de lado otra concepción errónea propia de las masas ciegas…xD. Imaginad lo siguiente: Quizá el big-bang no fue tan grande. Teniendo en consideración la creencia egocéntrica de que los humanos son el centro de todo, naturalmente fue su “propio” big-bang lo que inició el uiniverso- pero, como todos sabemos no hay una prueba de todo eso; tenemos la certeza de que todo lo que vemos se ha originado con el big-bang. Pero, no hemos aprendido la lección histórica, la que nos muestra la forma en la que muchas cosas que nunca notamos, aparecen justo bajo nuestras narices.

Pero, no me detendré habiendo dicho esto solamente. Iré más allá: Declaro, no que el universo es infinito en tamaño, sino que también en abundancia material (No, no tengo pruebas, es sólo una teoría que se me ocurrió recién). Si el universo fuera verdaderamente finito entonces, tendría como límite.. a ver.. deja pensar.. La NADA!..xD. Quizá está rodeado de una capa, como la pared celular.. pero, entonces.. qué habría más allá? Obviamente.. si el universo es finito, cuando se llegue al extremo, no habrá nada más allá. Por lo tanto, si nada lo rodea y tiene la nada como limite, entonces no tiene límites.. es infinito..xD (por qué??.. porque ‘nada’ lo limita!) . Ergo, el universo es claramente infinito en su extensión; lo que significa que.. o cuenta con una cantidad de recursos infinitos O…sólo una cantidad finita de materia – O sea que, si es infinito en dimensiones pero los únicos objetos que existen son los que están en nuestros cien mil millones de años luz más próximos… eso quiere decir que…uhhmm.. a ver.. 100.000 millones dividido por infinito da como resultado…. algo infinitamente pequeño!!!! O SEA… que en esta miguita de universo está concentrada toda la materia.. y el resto está vacío??... NO ES ESO UN POQUITÍN EGOCÉNTRICO? Somos todo, y todo está aquí y la nada está en todo el resto del universo… Lo más probable es que nuestro pulento ‘big-bang’ no haya sido más que una flatulencia. Y que hayan habido un millón de trillones de otros ‘universos’ por ahí. Sin weveo … ¿Cuántas cosas vienen de a uno? –Hartos dioses, hartos big-bangs!

Whatever...

First of all, let me just say that it's 4:10 AM and my brain isn't working as usual...
(typical introductory phrase for a very stupid entry)

This blog isn't exactly one of the most popular on the net. (I never thought there would be people who actually read it) From the little feedback I got from those who have read it a comment that said "Why don't you write something at least in english.. so the rest of us mortals can understand a thing?" or something like that shocked me... You're right... I should at least try to practice my shitty english once in a while... I wouldn't want to start forgetting it, would I?

So, here I am, trying to please the people of Rome by giving them my circus...



----- It's been 5 minutes since I typed that last line.... I just don't know what to write about... WHATEVER.

La Revolución de los Pingüinos

La "Pingvena" Revolucio:
(oni nomas mezlernejanojn "pingvenoj" en Ĉilio, pro ilia blanka ĉemizo kaj malhelblua ĵako)

• Jen estas la komenco de ĉio : Tiu estas bildo de la jaro 1990, kiam la eksdiktatoro Augusto PINOCHET agnoskinte la venkon de la opcio "NE" je la plebiscito de la jaro 1989, donas la prezidentan bendon al la elektita prezidento Patricio AYLWIN. Nu... jen demando: Kiel tio rilatas al ĉi-revolucio?

Unu tagon antaŭ la estro-ŝanĝo, Pinochet ankoraŭ havis povon kiel leĝ-kreanto. Tiam li subskribis kaj validigis la Ley Orgánica Constitucional de Enseñanza (Konstitucia leĝo pri Eduko) aŭ LOCE.
Tiu-ĉi leĝaĉo enhavis koncepton tre gravan en la venonta disvolviĝo de la eduk-sistemo, la t.n. "Instrua libereco". Tio signifas, ke iu-ajn riĉa stultulo povas krei eduk-institucion. Ne gravas ĉu tiu institucio estas bona. Ankaŭ tiu libereco taksas edukon kiel varo, kaj ne kiel esenca rajto, konsekvence, nur tiuj, kiuj povas pagi, povas edukiĝi.

Laŭ ia vidpunkto tiu "Instrua Libereco" ne estas tre malbona, ĉar ankoraŭ restas la publika sistemo por tiuj, kiuj ne povas pagi. Ili ricevos simil-kvalitan edukon malgraŭ tio, ĉu ne?... -Ne!.

Alia grava punkto de LOCE estas ke la Eduk-Ministrejo ne plu administras la publikajn lernenojn, do ne plu zorgas je la kvalito de la instruo, nek je la kvalito de la infrastrukturo; estas la municipoj (urbestrejoj kiuj regas sur urba administra teritorio) kiuj nun regas la lernejojn. La municipoj ricevas fiksan kvanton da mono po lernanto ĉiutage por administri la lernejojn libere. Tio okazigas ke kelkaj municipoj, kies enloĝantoj havas pli da mono aldonos plian kvanton krom la ŝtata mono, do.. ne ĉiuj studentoj el publikaj lernejoj ricevas la saman kvanton da mono, ankaŭ, tiuj kiuj administras la monon en ĉiu lernejo foje ne tre lertas, do mono perdiĝas... (ekzistas ankaŭ tiuj kiuj ŝtelas la monon). La konsekvenco estas ke pluraj lernejoj el malriĉaj kvartaloj ne havas ĉion necesan por bone instrui, la klasĉambroj ne havas sufiĉe da tabloj por ĉiu lernanto, kelkaj klasĉambroj malsekiĝas ene pro pluvo, ktp.

• Instrua Libereco - Entreprena Libereco

Danke al LOCE la Instrua Libereco estas multe pli grava ol la Rajto al edukiĝo (kiu fakte, laŭ LOCE, ne estas rajto sed varo). La Instrua libereco ne estas alia ol la rajto al proprietaĵoj, al krei eduk-entreprenojn kun minimumaj kvalitaj postuloj. La lernejaj administrantoj aŭ entreprenistoj (sostenedores) ne devas ekspliki aŭ klarigi al la ŝtato je kion ili faras per la mono. Ĝi igas Ĉilion la sola lando en la mondo kie eblas profiti per ŝtata mono.

• Lernanta ĉagreno - Manifestacia eko:

Aprile, post la anonco de la plikostigo de la universitata enir-ekzameno aŭ PSU (kiu dum la jaro 2005 alingis cl$19.000, t.e. ĉ. 30€) kaj de la malpermeso de pli ol du veturoj potage en la publika transport-sistemo (plia veturo estus sen studenta rabato) okazigis manifestaciojn en centro de la ĉefurbo Santiago. La studentoj tiam petis senliman studentan rabaton kaj la senkostigon de la PSU. Tamen, kelkaj uloj komencis agi violente, t.e. detruante publikajn aĵojn kaj ĵetante ŝtonojn al policanoj. Tio okazigis la policanan reagon: 26 arestitoj dum la unua manifestacio la 26-an de aprilo.

Sekvonttage, novaj manifestacioj okazis, senpermesite de la Santiaga Intendentejo (metropola gubernejo) , do la polica reago estis iom pli forta. Ili kutime uzas larmo-gason kaj akvo-kanonojn.

La registaro tiam komunikis ke la PSU estos senkosta por la tri plej malriĉaj kvinonoj kaj ke ekzistos senlima studenta rabato. Sed tio ne kontentigis la lernejanojn, kiuj insistis je siaj petoj: plena senpageco de PSU, senpaga studenta dokumento (kiu utilas por havi la transportilan rabaton) kaj ke oni restudu la lastajn ŝanĝojn en la mezlerneja sistemo. (kiu estas konsekvenco de LOCE) Sed neniu, ĝis tiam, parolis pri LOCE.

• Okupado de lernejoj kaj la kresko de la movado:

Post ĉirkaŭ tri semajnoj da manifestacioj, la sukceso atingita far la studentoj estis eta. Tamen la situacio ŝanĝiĝis post kiam la lernantoj de Instituto Nacional kaj Liceo de Aplicación (du tre grandaj kaj influaj lernejoj) okupis siajn lernejojn la 19-an de majo. Ili petis, krom la petoj antaŭaj, ŝtatan reformon por plibonigi la kvaliton de la eduko, tio estas, la fino de LOCE kaj la fino de municipa administrado de lernejoj.
Imitinte tiuj du Lernejoj, la Liceo A-13 Confederación Suiza kaj la Liceo Carmela Carvajal aliĝis al la striko. La reago fare de la Eduk-ministro, Martin Zilic estis: "Ni traktos kun neniu strikanta lernejo". Tamen, la strategio de la Ministro fiaskegis. Je la venonta tago, 14 lernejoj aliĝis al la striko, inkluzive Liceo Nº1 de Niñas (tie studas la filino de la prezidento). La movado kreskadis tra la urbo.
Dum la fru-mateno de la tago 25-a, 11 pliaj lernejoj el la kvartaloj de Santiago, Ñuñoa, Estación Central, La Cisterna, Maipú, Providencia kaj Recoleta, kelkaj deputitoj, la Instruista Asocio kaj aliaj institucioj apogis la petojn de la studentoj. Tio vere komplikigis la situacion de Ministro Zilic. Li poste vokis kunvenon en kiu povis partopreni nur ne-strikantaj studentoj, sed poste la invito estis por ĉiu lernanto. Dum tiu tago, pliaj lernejoj aliĝis al striko sed ĉi-foje ekster Santiago, en urboj Arica, Iquique, Valparaíso, Rancagua kaj Concepción.

Vendrede la situacio ekbolis: studentoj el kvartaloj Maipú, San Miguel, Las Condes, Puente Alto kaj Pudahuel marŝis amase surstrate. Entute, pli ol 100mil studentoj tra la lando strikis, La Asamblea de Estudiantes Secundarios (Mezlerneja Studenta Organizo) vokis tutlandan strikon por la 30-a de majo, al kiu aliĝontis universitataj federacioj kaj la instruista asocio.


La lasta ŝanco havata de la Ministro por eviti la tutlandan strukon estis la kunveno agordita por la 29-a de majo. Tamen, tiu kunveno fiaskis. Tio konfirmegis la tutlandan strikon.



Kelkmetra afiŝego gluita ĉe muro de okupita lernejo: "Kontraŭ merkata eduko, - la pingvenoj- Timigaj kaj Organizataj"

• Tutlanda Striko! - Policanaj Batoj:

Laux la Mezlerneja Studenta Asocio (ACES), pli ol 250 lernejoj strikis la 30-an de majo, dum tiu tago pluraj violentaj manifestacioj okazis, malgraux tio, ke la studentaj gvidantoj emfaze malrekomendis tion. Al tiu striko aligxis ankaux universitatanoj kaj aliaj post-mezlernejaj institutoj, interalie, la Universidad de Chile, PontificiaUniversidad Católica de Chile, la Universidad Diego Portales kaj la Universidad de Santiago. Diversaj estimoj asertas ke en tiu striko partoprenis inter 600 mil kaj 1 miliono da studentoj.

• La Prezidento respondas...

bkadjgnsafvbudnkljsdnblsid

• Dua Tutlanda Striko: